Lekarz rodzinny nie przyjmuje — kiedy dzwonić pod 1733 i co przygotować?

Gabinet lekarza rodzinnegoi jest zamknięty — jest wieczór, noc, weekend albo święto — a problem zdrowotny nie może czekać do następnego dnia roboczego. W dużej części Belgii dzwonisz wtedy pod 1733, czyli numer dyżuru lekarzy rodzinnych. To nie jest numer alarmowy: przy zagrożeniu życia dzwoń pod 112.

Poradnik wyjaśnia, kiedy wybrać 1733, jak zadzwonić z polskiej karty SIM, co przygotować do rozmowy i wizyty oraz ile to kosztuje.

1733 czy 112 — który numer wybrać?

Zadzwoń pod 1733, gdy:

• potrzebujesz pomocy lekarza poza godzinami przyjęć (wieczorem, w nocy, w weekend, w święto);
• objawy nie zagrażają życiu, ale nie mogą czekać na wizytę u twojego lekarza;
• wahasz się, czy jechać na szpitalny oddział ratunkowy.

Lokalny dyżur w Brukseli podaje jako przykłady m.in. gorączkę, umiarkowany ból, objawy grypowe i drobne wypadki w domu.

Zadzwoń pod 112, gdy sytuacja zagraża życiu.

Nie dzwoń pod 1733, aby umówić planowaną wizytę, np. rutynową kontrolę. Takie sprawy załatwiasz w godzinach przyjęć u swojego lekarza.

Uwaga: lista przykładów nie służy do samodzielnej diagnozy. Gdy stan chorego zagraża życiu, wybierz 112, a nie 1733.

Kto prowadzi dyżur?

Dyżur poza godzinami przyjęć pełnią lekarze rodzinni z danej okolicy. Lekarz dyżurny to FR: médecin de garde, NL: huisarts van wacht (spotkasz też dokter van wacht). W wielu miejscach przyjmuje on w punkcie dyżurowym lekarzy rodzinnych — FR: poste médical de garde, NL: huisartsenwachtpost (w skrócie wachtpost).

Dyżury organizują lokalne stowarzyszenia lekarzy, np. w Brukseli Garde Bruxelloise (GBBW), a w Gandawie stowarzyszenie lekarzy rodzinnych prowadzące dwa punkty: przy AZ Sint-Lucas i UZ Gent. Punkt dyżurowy nie jest tym samym co szpitalny oddział ratunkowy.

Czy 1733 działa w mojej miejscowości?

Według SPF Santé publique / FOD Volksgezondheid numer 1733 działa już w dużej części Belgii, ale nie wszędzie. W niektórych regionach punkty dyżurowe nadal używają własnego numeru telefonu.

Dlatego najlepiej sprawdzić to zawczasu, a nie w chwili choroby:

1. Zapytaj swojego lekarza rodzinnego, jak działa dyżur w twojej okolicy.
2. Sprawdź stronę lokalnego punktu dyżurowego.
3. Zapisz w telefonie właściwy numer — 1733 albo numer lokalny.

Wdrażanie 1733 przebiega w dwóch fazach:

• faza 1 — menu telefoniczne łączy cię bezpośrednio z pracownikiem punktu dyżurowego albo z lokalnym lekarzem dyżurnym;
• faza 2 — menu łączy cię z operatorem centrum powiadamiania ratunkowego (FR: centrale d'urgence), który zadaje pytania i na podstawie kodu pocztowego kieruje do właściwej formy pomocy.

W Walonii portal regionalny również kieruje pod 1733 w sprawach, które nie mogą czekać na wizytę u lekarza.

Jak zadzwonić z polskiej karty SIM?

Krótki numer 1733 może nie połączyć się z telefonu z kartą zagranicznego operatora. SPF Santé publique podaje dla takich sytuacji numer:

+32 2 524 98 89

Zapisz go w kontaktach razem z 1733. Koszt połączenia z numerem +32 z polskiej karty zależy od twojego operatora i taryfy.

Jak przebiega rozmowa?

1. Wybierz język menu: 1 — niderlandzki, 2 — francuski, 3 — niemiecki, 4 — angielski. Języka polskiego w menu nie ma.
2. Wpisz kod pocztowy miejsca, w którym przebywa chory, i zakończ znakiem #. Liczy się miejsce, gdzie chory jest teraz, a nie np. adres zameldowania.
3. Jeżeli ten kod obejmuje kilka punktów dyżurowych, system może poprosić o wybór części gminy.
4. Połączysz się z pracownikiem punktu dyżurowego, lekarzem albo operatorem — zależnie od fazy wdrożenia w twojej okolicy.

Wybór języka w menu nie przesądza, w jakim języku porozmawiasz z operatorem lub lekarzem. Jeżeli nie mówisz swobodnie po francusku lub niderlandzku, przygotuj kilka zdań o objawach po angielsku albo poproś o pomoc osobę z otoczenia.

Co mieć pod ręką podczas rozmowy?

• kod pocztowy i dokładny adres, pod którym jest chory;
• dokument tożsamości chorego — punkty dyżurowe w Gandawie proszą, by zawsze mieć go pod ręką;
• krótki opis objawów i tego, od kiedy trwają;
• numer telefonu, pod którym można oddzwonić.

W Gandawie osoby niesłyszące mogą wysłać SMS na numer 8665 z imieniem, numerem telefonu i miejscowością; lekarz dyżurny kontaktuje się wtedy przez SMS. Na stronie gandawskich punktów dyżurowych jest też odnośnik do narzędzia online, które pomaga ocenić, czy trzeba iść do lekarza.

Co może zaproponować operator lub lekarz?

Po rozmowie możesz usłyszeć jedną z kilku decyzji:

• konsultacja w punkcie dyżurowym albo u lekarza dyżurnego;
• wizyta domowa;
• rada, by poczekać na swojego lekarza rodzinnego;
• w razie potrzeby — wysłanie karetki.

O rodzaju pomocy decyduje operator lub lekarz. Telefon pod 1733 nie gwarantuje wizyty domowej.

Co zabrać do punktu dyżurowego? Przykład Brukseli

W 19 gminach Regionu Stołecznego Brukseli dyżur prowadzi Garde Bruxelloise (GBBW). Kontakt: 1733 albo 02 201 22 22.

Według GBBW:

• działa 7 punktów dyżurowych: Botanique, Saint-Pierre, Schaerbeek, Etterbeek, Ixelles, Anderlecht i Forest;
• punkty przyjmują od poniedziałku do piątku w godzinach 19:00–24:00, a w weekendy i święta 8:00–24:00;
• wizyty domowe są możliwe wieczorem, w nocy, w weekendy i w święta;
• personel obsługuje pacjentów po francusku, niderlandzku i angielsku.

Przygotuj:

• dokument tożsamości;
• kartę bankową;
• nazwisko swojego lekarza rodzinnego — punkt przesyła mu raport z wizyty;
• zaświadczenie z CPASi, Fedasil lub Czerwonego Krzyża, jeśli dotyczy cię taka pomoc.

Uwaga: godziny, adresy i zasady przyjęć są ustalane lokalnie. Poza Brukselą sprawdź je na stronie punktu dyżurowego w swojej okolicy.

Ile to kosztuje?

Trzeba rozdzielić dwa koszty: rozmowę telefoniczną i samą konsultację.

Rozmowa pod 1733

Według SPF Santé publique połączenie z 1733 jest rozliczane według zwykłej taryfy strefowej, bez dodatkowej opłaty. Nie jest to więc numer specjalny o podwyższonej cenie, ale też nie zawsze jest bezpłatny — płacisz tak, jak za zwykłe połączenie w swojej taryfie.

Konsultacja lub wizyta domowa

Konsultacja u lekarza dyżurnego wiąże się ze zwykłymi kosztami wizyty lekarskiej. W Brukseli GBBW rozlicza świadczenia według taryf INAMI/RIZIVi:

• masz belgijską kasę chorych (FR: mutualitéi, NL: ziekenfonds) — obowiązuje system płatnika trzeciego (tiers payanti), więc na miejscu płacisz zasadniczo tylko udział własny, FR: ticket modérateuri, NL: remgeld;
• masz aktualne zaświadczenie z CPAS — nie płacisz z góry;
• nie masz belgijskiego ubezpieczenia (np. przyjechałeś z Polski na krótko) — płacisz całą kwotę i dostajesz dokument, z którym możesz wystąpić o zwrot do ubezpieczyciela w swoim kraju.

Kwota zależy od rodzaju świadczenia i twojej sytuacji ubezpieczeniowej, dlatego nie podajemy jednej ceny. Więcej o tym, jak działa płatność na miejscu, przeczytasz w poradniku Tiers payant / derdebetalersregeling: na czym polega i kiedy płacisz mniej na miejscu.

Po dyżurze: poinformuj swojego lekarza rodzinnego

Lekarz dyżurny nie zastępuje stałego lekarza rodzinnego. Dlatego punkty dyżurowe pytają o nazwisko twojego lekarza — aby przekazać mu informację o wizycie. Na kolejnej wizycie u swojego lekarza wspomnij o dyżurze i zabierz otrzymane dokumenty.

Jeżeli nie masz jeszcze stałego lekarza, sprawdź:

• Czy w Belgii trzeba mieć lekarza rodzinnego i co to zmienia w praktyce
• Czy w Belgii trzeba mieć lekarza rodzinnego
• Czy bez lekarza rodzinnego da się korzystać z opieki zdrowotnej

Najważniejsze w skrócie

• 1733 — pilna, ale niezagrażająca życiu potrzeba poza godzinami przyjęć lekarza rodzinnego.
• 112 — zagrożenie życia.
• Z polskiej karty SIM: +32 2 524 98 89.
• W menu wpisz kod pocztowy miejsca, gdzie jest chory, i zakończ znakiem #.
• 1733 nie działa jeszcze wszędzie — sprawdź zawczasu, czy twoja okolica nie ma własnego numeru dyżuru.
• Rozmowa kosztuje jak zwykłe połączenie, a konsultacja ma zwykłe koszty wizyty lekarskiej.
• Zabierz dokument tożsamości, kartę bankową i nazwisko swojego lekarza rodzinnego.