Wyleczony nowotwór a ubezpieczenie kredytu hipotecznego w Belgii — kiedy nie musisz go zgłaszać?

Jeżeli skuteczne leczenie nowotworu zakończyło się co najmniej 5 lat temu i od tego czasu nie było nawrotu, przy wniosku o ubezpieczenie spłaty kredytu hipotecznego (FR: assurance solde restant dû, NL: schuldsaldoverzekering) nie musisz już wpisywać tej choroby do ankiety medycznej. Ubezpieczyciel nie może wtedy z jej powodu odmówić ci ochrony, wyłączyć jej z umowy ani doliczyć dopłaty do składki. To tzw. prawo do bycia zapomnianymi (FR: droit à l'oubli, NL: recht om vergeten te worden). Przy niektórych nowotworach i chorobach przewlekłych obowiązują krótsze terminy albo ograniczona dopłata.

Poradnik jest dla osób w Belgii, które chorowały na nowotwór albo mają chorobę przewlekłą i zawierają ubezpieczenie przy kredycie, ubezpieczenie od niezdolności do pracy albo ubezpieczenie od rezygnacji z podróży. To prawo federalne, więc zasady są takie same w Brukseli, Flandrii i Walonii. Poradnik nie jest poradą medyczną i nie ocenia konkretnej polisy.

Których ubezpieczeń dotyczy prawo do bycia zapomnianym?

Ustawa o ubezpieczeniach z 4 kwietnia 2014 r. (art. 61/1) obejmuje trzy rodzaje umów:

• ubezpieczenie spłaty kredytu — gwarantuje spłatę kapitału kredytu hipotecznego albo kredytu zawodowego (FR: crédit professionnel, NL: beroepskrediet); według ustawowego dokumentu informacyjnego chodzi o kredyt hipoteczny na kupno, budowę lub przebudowę jedynego własnego mieszkania;
• ubezpieczenie od niezdolności do pracy (FR: assurance incapacité de travaili, NL: arbeidsongeschiktheidsverzekering), które Droits Quotidiens nazywa ubezpieczeniem dochodu gwarantowanego (revenu garanti);
• ubezpieczenie od rezygnacji z podróży (FR: assurance annulation voyage) — od 1 czerwca 2026 r.

Według Droits Quotidiens prawo dotyczy nowych umów: przy ubezpieczeniu spłaty kredytu zawieranych od 1 lutego 2020 r., przy ubezpieczeniu dochodu od 1 lutego 2022 r., a przy rezygnacji z podróży od 1 czerwca 2026 r.

Po jakim czasie nie musisz zgłaszać nowotworu?

Termin ogólny: 5 lat

Według art. 61/2 ustawy po 5 latach od zakończenia skutecznego leczenia, bez nawrotu w tym czasie, nie musisz informować ubezpieczyciela o przebytym nowotworze. Termin 5 lat obowiązuje od 1 stycznia 2025 r. (Droits Quotidiens i dokument informacyjny ubezpieczyciela).

Jak liczyć 5 lat:

• termin biegnie od dnia, w którym zakończyło się aktywne leczenie — operacja, radioterapia lub chemioterapia — i nie potrzebujesz już dalszego leczenia;
• według ustawowego dokumentu informacyjnego ewentualna terapia hormonalna jest wyjątkiem: nie przedłuża tego terminu;
• w ciągu 5 lat nie może być nawrotu choroby.

Jeżeli nowotwór rozpoznano przed 21. rokiem życia, termin wynosi najwyżej 5 lat.

Przy ubezpieczeniu od niezdolności do pracy ustawa (art. 61/8) dodaje warunek: w ciągu tych 5 lat nowotwór nie mógł powodować niezdolności do pracy.

Uwaga: masz wątpliwość, czy minęło 5 lat od końca leczenia? Dokument informacyjny ubezpieczycieli radzi najpierw zapytać lekarza prowadzącego, który zna datę zakończenia leczenia i twoją sytuację.

Co nadal trzeba wpisać do ankiety?

Po 5 latach nie zgłaszasz samego nowotworu. Według ustawowego dokumentu informacyjnego nadal musisz jednak podać dolegliwości lub choroby, które są skutkiem nowotworu albo jego leczenia, jeżeli ankieta o nie pyta. Ubezpieczyciel może je uwzględnić. Nie musisz natomiast pisać, że wynikają z nowotworu.

Krótsze terminy dla niektórych nowotworów

Dla części nowotworów rozporządzenie królewskie ustala tabelę referencyjną (FR: grille de référence, NL: referentierooster) z innymi terminami (art. 61/3). Test-Achats podaje przykłady:

• 1 rok — przy niektórych nowotworach piersi lub skóry;
• 3 lata — przy niektórych nowotworach tarczycy.

Ustawa pozwala, by termin z tabeli wynosił najwyżej 8 lat, a przy rozpoznaniu przed 21. rokiem życia najwyżej 5 lat. Pełną, aktualną tabelę publikuje SPF Economie / FOD Economie. Tabelę co dwa lata ocenia Federalne Centrum Wiedzy o Opiece Zdrowotnej (KCE).

Przy krótszym terminie z tabeli obowiązuje inna zasada niż przy 5 latach. Według ustawowego dokumentu informacyjnego ubezpieczycieli przebyty nowotwór trzeba wtedy zgłosić, ale jeżeli spełniasz warunki z tabeli, ubezpieczyciel nie może go brać pod uwagę. Dotyczy to sytuacji, w której nie masz innych chorób ani czynników ryzyka, które niekorzystnie wpływają na przewidywaną długość życia.

Co, jeśli masz chorobę przewlekłą?

Dla wybranych chorób przewlekłych tabela referencyjna przewiduje jedno z dwóch rozwiązań (art. 61/4):

• ubezpieczyciel nie może doliczyć dopłaty, wyłączyć choroby ani odmówić ochrony;
• albo może doliczyć dopłatę, ale tylko do wysokości ustalonej rozporządzeniem.

Według dokumentu informacyjnego ubezpieczycieli maksymalna dopłata zależy od choroby, zwykle obowiązuje dopiero po określonym czasie od rozpoznania lub leczenia i tylko wtedy, gdy nie masz innych chorób lub czynników ryzyka.

Prawo do bycia zapomnianym nie obejmuje wszystkich chorób. Test-Achats (czerwiec 2026 r.) podaje, że nie dotyczy jeszcze np. cukrzycy.

Czego ubezpieczyciel nie może zrobić po upływie terminu?

Gdy termin minął i spełniasz warunki, ubezpieczyciel nie może z powodu przebytego nowotworu:

• odmówić zawarcia umowy;
• wyłączyć tej choroby z ochrony (FR: exclusion, NL: uitsluiting);
• doliczyć dopłaty do składki (FR: surprime, NL: bijpremie).

Nawet jeżeli ubezpieczyciel dowie się o chorobie z innego źródła, nie może jej uwzględnić przy ocenie wniosku (art. 61/2, dokument informacyjny ubezpieczycieli).

Według Droits Quotidiens ubezpieczyciele nadal sami ustalają podstawową cenę składki. Prawo do bycia zapomnianym nie oznacza więc, że każda oferta będzie tak samo tania.

Jak przygotować się do ankiety medycznej?

1. Poproś o dokument informacyjny. Od 1 czerwca 2026 r. ubezpieczyciel musi dać ci ustandaryzowany dokument o prawie do bycia zapomnianym najpóźniej razem z ankietą medyczną i opublikować go na swojej stronie (art. 61/1/1).
2. Ustal datę zakończenia aktywnego leczenia. Poproś lekarza prowadzącego o potwierdzenie daty i o to, czy był nawrót.
3. Sprawdź, czy twój nowotwór lub choroba przewlekła jest w tabeli referencyjnej SPF Economie. Od tego zależy, czy obowiązuje 5 lat, krótszy termin czy ograniczona dopłata.
4. Wypełnij ankietę zgodnie z prawdą. Po upływie 5 lat nie wpisujesz samego nowotworu, ale podajesz jego obecne skutki, jeżeli ankieta o nie pyta.
5. Zachowaj kopię ankiety i decyzji ubezpieczyciela. Przydadzą się, jeżeli zechcesz zakwestionować odmowę albo dopłatę.

Ubezpieczenie od rezygnacji z podróży

Od 1 czerwca 2026 r. przy ubezpieczeniu od rezygnacji z podróży choroba, która była stabilna w chwili rezerwacji podróży, jest traktowana jak zapomniana przy rezygnacji po rezerwacji. Nie musisz jej zgłaszać (art. 61/14). Test-Achats wyjaśnia, że ubezpieczyciel nie może powołać się na tę chorobę, jeśli wykażesz, że w chwili rezerwacji była stabilna.

Spór o taką rezygnację również możesz skierować do Bureau du suivi de la tarification (art. 61/15).

Co zrobić, gdy ubezpieczyciel odmawia albo dolicza dużą dopłatę?

Opinia Bureau du suivi de la tarification

Bureau du suivi de la tarification / Opvolgingsbureau voor de tarifering to niezależny organ, w którym zasiadają przedstawiciele ubezpieczycieli oraz organizacji pacjentów i konsumentów. Według Test-Achats jego interwencja jest bezpłatna.

Możesz się do niego zwrócić w dwóch sytuacjach:

• spór o prawo do bycia zapomnianym — Bureau oceni, czy zasady dotyczą twojej sprawy, i wyda opinię w ciągu 15 dni roboczych od otrzymania kompletnego wniosku (art. 61/7);
• odmowa albo dopłata wyższa niż 75% składki podstawowej przy nowym ubezpieczeniu spłaty kredytu hipotecznego na jedyne własne mieszkanie. Bureau sprawdza, czy decyzja jest uzasadniona twoją sytuacją medyczną i aktualną wiedzą, i również odpowiada w ciągu 15 dni roboczych od skompletowania dokumentów.

Według dokumentu informacyjnego ubezpieczycieli ta druga możliwość nie dotyczy umów już zawartych ani ubezpieczeń przy kredycie zawodowym. Opinia Bureau w sporze o prawo do bycia zapomnianym nie zamyka drogi sądowej.

Dane kontaktowe Bureau znajdziesz na jego stronie opvolgingsbureau-bureaudusuivi.be.

Fundusz kompensacyjny przy bardzo wysokiej dopłacie

Przy ubezpieczeniu spłaty kredytu hipotecznego na jedyne własne mieszkanie, zawartym od 31 grudnia 2014 r., część dopłaty pokrywa fundusz kompensacyjny (FR: Caisse de compensation, NL: Compensatiekas). Według dokumentu informacyjnego ubezpieczycieli płacisz dopłatę najwyżej do 125% składki podstawowej. Część od 125% do 925% pokrywa fundusz. Ubezpieczyciel stosuje to automatycznie, więc nie musisz składać wniosku.

Przykład z tego dokumentu: przy dopłacie 200% płacisz 125%, a pozostałe 75% pokrywa fundusz.

Skarga do ubezpieczyciela i Ombudsmana

Niezależnie od Bureau możesz złożyć reklamację w dziale skarg ubezpieczyciela, a potem bezpłatną skargę do Ombudsmana. Krok po kroku opisuje to poradnik Ubezpieczyciel odmówił odszkodowania w Belgii — jak złożyć skargę do Ombudsmana?.

Najważniejsze w skrócie

• Po 5 latach od zakończenia skutecznego leczenia, bez nawrotu, nie zgłaszasz przebytego nowotworu przy ubezpieczeniu kredytu hipotecznego, kredytu zawodowego i — z dodatkowymi warunkami — ubezpieczeniu od niezdolności do pracy.
• Przy rozpoznaniu przed 21. rokiem życia termin wynosi najwyżej 5 lat. Przy niektórych nowotworach tabela referencyjna przewiduje krócej, ale wtedy chorobę zgłaszasz, a ubezpieczyciel nie może jej uwzględnić.
• Skutki choroby lub leczenia nadal podajesz, jeżeli ankieta o nie pyta.
• Od 1 czerwca 2026 r. zasady obejmują też ubezpieczenie od rezygnacji z podróży, a ubezpieczyciel musi dać ci dokument informacyjny razem z ankietą.
• Przy odmowie lub wysokiej dopłacie zwróć się bezpłatnie do Bureau du suivi de la tarification.

Planujesz wcześniej spłacić kredyt i zmienić polisę? Przeczytaj też Wcześniejsza spłata kredytu hipotecznego w Belgii.