W Belgii dostęp do lekarzy specjalistów jest stosunkowo swobodny, ale w praktyce skierowanie od lekarza rodzinnego może mieć duże znaczenie dla kosztów leczenia i wysokości refundacji. Poniżej wyjaśniamy, kiedy skierowanie jest wymagane, kiedy nie, oraz co realnie się zmienia z punktu widzenia pacjenta.
Czy w Belgii skierowanie do specjalisty jest obowiązkowe
Co do zasady w Belgii nie ma obowiązku posiadania skierowania do lekarza specjalisty. Pacjent może samodzielnie umówić się na wizytę u wybranego specjalisty, bez wcześniejszej konsultacji u lekarza rodzinnego.
Brak obowiązku skierowania nie oznacza jednak, że zawsze jest to rozwiązanie najkorzystniejsze finansowo.
Kiedy możesz iść do specjalisty bez skierowania
Możesz zapisać się bezpośrednio do specjalisty, gdy:
– chcesz skonsultować problem zdrowotny bez udziału lekarza rodzinnego,
– nie masz otwartego DMG – Dossier Médical Global po francusku / GMD – Globaal medisch dossier po niderlandzku, więcej na ten temat w artykule Dossier Médical Global / Globaal medisch dossier – dlaczego ma znaczenie
– zależy Ci wyłącznie na samej konsultacji, niezależnie od kosztów,
– specjalista nie wymaga formalnego skierowania do przyjęcia pacjenta.
W takiej sytuacji wizyta jest refundowana na zasadach standardowych, bez dodatkowych ulg.
Kiedy skierowanie od lekarza rodzinnego ma znaczenie
Skierowanie od lekarza rodzinnego jest szczególnie istotne, jeśli:
– masz otwarte Dossier Médical Global / Globaal medisch dossier u lekarza rodzinnego,
– zależy Ci na niższej dopłacie pacjenta lub wyższym zwrocie z kasy chorych,
– konsultacja dotyczy specjalisty objętego preferencyjnymi zasadami refundacji.
W tych przypadkach wizyta u specjalisty może być tańsza, mimo że formalnie skierowanie nie jest obowiązkowe.
U których specjalistów wizyta może być tańsza ze skierowaniem
Preferencyjne zasady obowiązują m.in. przy konsultacjach u następujących specjalistów:
– ginekologa lub położnika,
– internisty,
– kardiologa,
– okulisty,
– geriatry,
– neurologa,
– lekarza laryngologa,
– gastroenterologa,
– psychiatry,
– urologa,
– pediatry,
– reumatologa,
– stomatologa,
– pulmonologa,
– dermatologa,
– endokrynologa i diabetologa.
Dla każdej specjalizacji obowiązuje zasada jednej tańszej konsultacji w ciągu roku kalendarzowego.
Co oznacza „tańsza” wizyta u specjalisty
Jeżeli spełnione są warunki (DMG/GMD oraz skierowanie), to:
– jeśli specjalista nie stosuje systemu bezpośrednich rozliczeń, pacjent płaci pełną kwotę wizyty, ale kasa chorych zwraca wyższą część kosztów,
– jeśli specjalista stosuje system bezpośrednich rozliczeń, pacjent na miejscu płaci niższą dopłatę pacjenta.
W obu przypadkach realny koszt wizyty dla pacjenta jest niższy niż bez skierowania.
Jak wygląda skierowanie w praktyce

Gdy lekarz rodzinny kieruje pacjenta do specjalisty, przekazuje:
– pismo z uzasadnieniem konsultacji,
– formularz skierowania do lekarza specjalisty.
Dokumenty te należy przekazać specjaliście podczas wizyty. Dalsza procedura rozliczenia zależy od tego, czy specjalista rozlicza wizytę elektronicznie oraz czy stosuje system bezpośrednich rozliczeń.
Czy zawsze warto iść najpierw do lekarza rodzinnego
W większości przypadków tak. Lekarz rodzinny:
– oceni, czy konsultacja specjalistyczna jest rzeczywiście potrzebna,
– wskaże odpowiednią specjalizację,
– przygotuje skierowanie umożliwiające korzystniejszą refundację,
– zadba o spójność leczenia.
Wyjątkiem mogą być sytuacje nagłe, kontrole już rozpoczętego leczenia u specjalisty lub przypadki, w których pacjent świadomie decyduje się na wizytę bez skierowania.
Podsumowanie
W Belgii skierowanie do specjalisty nie jest obowiązkowe, ale często się opłaca. Posiadanie lekarza rodzinnego, otwartego DMG / GMD oraz skierowania może znacząco obniżyć koszty konsultacji u wielu specjalistów. Dlatego w praktyce lekarz rodzinny pozostaje kluczowym punktem wejścia do systemu opieki zdrowotnej.