# Urlop po narodzinach dziecka — kto płaci za congé de naissance i jak go zgłosić?

- Adres: https://popolsku.be/baza-wiedzy/urlop-po-narodzinach-dziecka-conge-de-naissance-kto-placi/
- Rodzaj: poradnik
- Region: cała Belgia
- Dział: Praca i zatrudnienie › Urlopy, choroba i nieobecności
- Stan informacji na dzień: 06.10.2026
- Zweryfikowano: 06.10.2026
- Ostatnia zmiana: 06.10.2026
- Źródła:
  - [SPF Emploi — urlop z tytułu narodzin: uprawnieni, 20 dni, zawiadomienie i ochrona](https://emploi.belgique.be/fr/themes/jours-feries-et-conges/conge-de-naissance)
  - [INAMI — urlop z tytułu narodzin dla pracowników: świadczenie i wniosek w kasie chorych](https://www.inami.fgov.be/fr/themes/grossesse-et-naissance/conge-de-naissance-et-d-adoption/conge-de-naissance-pour-les-travailleurs-salaries)
  - [INAMI — maksymalna kwota świadczenia podczas urlopu z tytułu narodzin](https://www.inami.fgov.be/fr/themes/grossesse-et-naissance/montants-et-plafonds-des-indemnites/salaries-chomeurs/montant-maximal-de-votre-indemnite-pendant-un-conge-de-paternite-ou-de-naissance)
  - [CSC — urlop z tytułu narodzin: wniosek, wynagrodzenie i kasa chorych](https://www.lacsc.be/vos-droits/travailler-dans-le-secteur-prive/maternite-naissance-et-adoption-et-soins-d-accueil/conge-de-naissance)
  - [ACV — geboorteverlof: 20 dagen, loon en ziekenfonds (NL)](https://www.hetacv.be/je-rechten/werken-in-de-prive-sector/zwangerschap-geboorte-en-adoptie-en-pleegzorg/geboorteverlof)
- Cytowanie: „Urlop po narodzinach dziecka — kto płaci za congé de naissance i jak go zgłosić?”, PoPolsku.be, stan informacji na dzień 06.10.2026, https://popolsku.be/baza-wiedzy/urlop-po-narodzinach-dziecka-conge-de-naissance-kto-placi/

---

Urodziło Ci się dziecko i pracujesz w Belgii na umowę o pracę? Jako ojciec albo współrodzic masz prawo do **urlopu z tytułu narodzin dziecka** — FR: *congé de naissance*, NL: *geboorteverlof*. Za ten urlop **nie płaci w całości pracodawca**: pokrywa tylko pierwsze 3 dni, a za pozostałe dni świadczenie wypłaca **kasa chorych** — FR: *mutualité*, NL: *ziekenfonds*.

Poradnik dotyczy pracowników najemnych (pełny lub niepełny etat), którzy są ojcem lub współrodzicem dziecka. Nie dotyczy osoby, która urodziła dziecko (ją obejmuje urlop macierzyński), ani osób samozatrudnionych — dla nich obowiązują osobne zasady.

## Krótka odpowiedź: czy pracodawca płaci za wszystkie 20 dni?

Nie. Przy narodzinach od 1 stycznia 2023 r. masz **20 dni** urlopu, a płatność wygląda tak:

| Dni urlopu | Kto płaci | Ile |
|---|---|---|
| pierwsze 3 dni | pracodawca | pełne wynagrodzenie |
| pozostałe dni (do 17) | kasa chorych | 82% wynagrodzenia brutto, z górnym limitem |

Świadczenie z kasy chorych jest liczone od **wynagrodzenia brutto ograniczonego do pułapu** (FR: *plafond salarial*). Jeżeli zarabiasz więcej niż ten pułap, dostaniesz mniej niż 82% swojej faktycznej pensji. Kasa chorych pobiera od świadczenia **zaliczkę na podatek w wysokości 11,11%**.

Aktualną maksymalną kwotę dziennego świadczenia sprawdź na stronie INAMI lub w swojej kasie chorych — jest ona regularnie indeksowana.

## Kto ma prawo do urlopu?

Prawo do urlopu ma pracownik związany **umową o pracę**, niezależnie od tego, czy pracuje na pełny etat, czy na część etatu. Więcej o prawach przy niepełnym wymiarze przeczytasz w poradniku [Praca na część etatu w Belgii: prawa pracownika, pułapki i najważniejsze zasady](/baza-wiedzy/praca-na-czesc-etatu-w-belgii-prawa-pracownika-pulapki-i-najwazniejsze-zasady/).

Uprawnione są kolejno:

1. **Ojciec albo współrodzic** (FR: *coparent*), wobec którego ustalone jest prawne pochodzenie dziecka — np. jesteś wpisany w akcie urodzenia.
2. **Współrodzic bez prawnej więzi z dzieckiem** — tylko gdy pochodzenie dziecka jest ustalone wyłącznie wobec matki i w chwili narodzin spełniasz warunki:
   - zawarłeś z nią **kohabitację legalną** — FR: *cohabitation légale* — albo mieszkasz z nią w trwałym związku nieprzerwanie od **co najmniej 3 lat** przed porodem;
   - nie łączy was pokrewieństwo, które wyklucza małżeństwo.

Urlop przysługuje **tylko jednej osobie** — wymienione kategorie mają po kolei pierwszeństwo przed sobą. Przy bliźniętach lub innym porodzie mnogim prawo do urlopu przysługuje **tylko raz**.

> Uwaga: jeżeli jako współrodzic bez prawnej więzi wykorzystasz urlop z tytułu narodzin, a później adoptujesz dziecko, wykorzystane dni zostaną odliczone od urlopu adopcyjnego.

## Kiedy trzeba wykorzystać 20 dni?

- Masz na to **4 miesiące od dnia porodu**.
- Nie musisz brać wszystkich dni naraz. Możesz je **rozłożyć dowolnie** w tym okresie — w całości albo w kilku częściach.

Jeżeli dziecko urodziło się przed 1 stycznia 2023 r., obowiązywały wcześniejsze, krótsze limity — ten poradnik ich nie opisuje.

## Jak zgłosić urlop pracodawcy?

1. **Uprzedź pracodawcę z wyprzedzeniem** — przed rozpoczęciem urlopu. SPF Emploi zaleca formę pisemną, np. e-mail z potwierdzeniem odbioru albo podpisane pismo. Ułatwi to udowodnienie, kiedy złożyłeś wniosek.
2. **Podaj daty**, w które chcesz wziąć urlop.
3. **Dołącz dowód** prawa do urlopu, zwykle **odpis aktu urodzenia** dziecka. Jeżeli Twoje nazwisko figuruje w akcie urodzenia, ten dokument wystarczy. Współrodzic bez prawnej więzi z dzieckiem może potrzebować dodatkowego dokumentu, np. zaświadczenia gminy o wspólnym zamieszkaniu.
4. **Zachowaj kopię** zawiadomienia i odpowiedzi pracodawcy.

Urlop z tytułu narodzin jest Twoim prawem, jeśli spełniasz warunki — ale pracodawcę musisz o nim uprzedzić.

## Jak dostać świadczenie z kasy chorych?

Za 3 pierwsze dni nie robisz nic — pensję wypłaci pracodawca. Za pozostałe dni musisz **sam złożyć wniosek w swojej kasie chorych**.

1. **Złóż wniosek** w swojej kasie chorych. Większość kas ma do tego gotowy formularz.
2. **Dołącz odpis aktu urodzenia** dziecka.
3. **Wypełnij część dla ubezpieczonego** (FR: *volet titulaire*) **arkusza informacyjnego** — FR: *feuille de renseignements* — który przekaże Ci kasa chorych.
4. Kasa chorych sama kontaktuje się z pracodawcą, żeby uzyskać dane o Twoim wynagrodzeniu.

Według INAMI od 1 stycznia 2025 r. kasa chorych **zaczyna wypłatę w ciągu 30 dni** od otrzymania wniosku, a potem wypłaca świadczenie co miesiąc.

Jeżeli nie jesteś jeszcze zapisany do kasy chorych, zacznij od poradnika [Jak zapisać się do mutuelle krok po kroku](/baza-wiedzy/jak-zapisac-sie-do-mutuelle-krok-po-kroku/).

## Czy pracodawca może Cię zwolnić?

Podczas korzystania z urlopu z tytułu narodzin jesteś **chroniony przed zwolnieniem**. Według SPF Emploi ochrona zaczyna się w chwili zawiadomienia pracodawcy o urlopie i trwa do **5 miesięcy po porodzie**. W tym czasie pracodawca może rozwiązać umowę tylko z powodu niezwiązanego z urlopem i musi ten powód udowodnić.

- Jeżeli tego nie zrobi, należy Ci się **ryczałtowe odszkodowanie równe 6-miesięcznemu wynagrodzeniu brutto**.
- Jeżeli masz umowę na czas określony i pracodawca jej nie przedłuży, musi udowodnić, że nie ma to związku z narodzinami dziecka. W przeciwnym razie należy Ci się odszkodowanie równe **3-miesięcznemu wynagrodzeniu brutto**.

## Co zrobić, gdy pojawi się problem?

- **Pracodawca nie chce dać urlopu albo nie płaci za 3 pierwsze dni** — przypomnij na piśmie o prawie do urlopu, dołącz akt urodzenia i zachowaj korespondencję. Jeżeli należysz do związku zawodowego, przekaż mu sprawę.
- **Kasa chorych nie wypłaca świadczenia** — sprawdź, czy złożyłeś wniosek z aktem urodzenia i wypełnionym arkuszem informacyjnym. Zapytaj kasę, czy otrzymała dane od pracodawcy.
- **Świadczenie jest niższe, niż się spodziewałeś** — pamiętaj o pułapie wynagrodzenia i zaliczce podatkowej 11,11%. Poproś kasę chorych o wyliczenie.
- **Zostałeś zwolniony po zgłoszeniu urlopu** — zachowaj dokumenty i skontaktuj się ze związkiem zawodowym albo prawnikiem. Spór rozstrzyga ostatecznie sąd pracy.

Poradnik opisuje zasady ogólne i nie rozstrzyga indywidualnych przypadków. Przy nietypowej sytuacji poproś pracodawcę lub kasę chorych o odpowiedź na piśmie.