# Praca zdalna między Belgią a Polską — gdzie płacisz składki i kiedy potrzebujesz A1?

- Adres: https://popolsku.be/baza-wiedzy/telepraca-belgia-polska-skladki-a1-25-50-procent/
- Rodzaj: poradnik
- Region: cała Belgia
- Dział: Praca i zatrudnienie › Prawa pracownika i obowiązki pracodawcy
- Stan informacji na dzień: 08.10.2026
- Zweryfikowano: 08.10.2026
- Ostatnia zmiana: 08.10.2026
- Źródła:
  - [SPF Sécurité sociale — Cross-border telework in the EU, EEA and Switzerland](https://socialsecurity.belgium.be/en/internationally-active/cross-border-telework-eu-eea-and-switzerland)
  - [Sécurité sociale / ONSS — À propos du télétravail transfrontalier](https://www.socialsecurity.be/site_fr/employer/applics/gotot/crossborder-telework.htm)
  - [ZUS — Porozumienie ramowe w sprawie telepracy transgranicznej i A1](https://www.zus.pl/-/porozumienie-ramowe-w-sprawie-stosowania-art.-16-ust.-1-rozporz%C4%85dzenia-we-nr-883/2004-w-przypadkach-zwyczajowej-telepracy-transgranicznej-oraz-telepraca-jako-delegowanie-lub-praca-w-kilku-pa%C5%84stwach)
  - [Komisja Europejska — Which social security rules apply when working in more than one country](https://employment-social-affairs.ec.europa.eu/policies-and-activities/moving-working-europe/eu-social-security-coordination/which-rules-apply-you_en)
- Cytowanie: „Praca zdalna między Belgią a Polską — gdzie płacisz składki i kiedy potrzebujesz A1?”, PoPolsku.be, stan informacji na dzień 08.10.2026, https://popolsku.be/baza-wiedzy/telepraca-belgia-polska-skladki-a1-25-50-procent/

---

Jeżeli mieszkasz w Polsce, a pracodawca ma siedzibę w Belgii — albo odwrotnie — i regularnie część tygodnia pracujesz z domu, **miejsce opłacania składek nie zależy wyłącznie od adresu pracodawcy ani od obywatelstwa**. Najpierw stosuje się unijne zasady pracy w kilku państwach. W określonych przypadkach można jednak skorzystać z porozumienia ramowego o transgranicznej telepracy i pozostać w systemie państwa pracodawcy. Potwierdzeniem właściwego ustawodawstwa jest dokument A1.

## Najpierw ustal, gdzie rzeczywiście wykonujesz pracę

Dla ubezpieczeń społecznych liczy się faktyczne miejsce wykonywania pracy. Jeżeli regularnie pracujesz w dwóch państwach, wchodzą w grę zasady dotyczące pracy w kilku państwach UE.

W typowym przypadku pracownika wykonującego znaczną część pracy w państwie zamieszkania granicą jest **co najmniej 25% aktywności**. Osiągnięcie tego poziomu może prowadzić do objęcia systemem zabezpieczenia społecznego państwa zamieszkania.

To nie oznacza jednak, że każdy pracownik mieszkający w Polsce i pracujący zdalnie jeden lub dwa dni tygodniowo automatycznie musi przejść do ZUS. Dla regularnej telepracy transgranicznej istnieje szczególne porozumienie ramowe.

## Kiedy można skorzystać z porozumienia o telepracy?

Belgia i Polska stosują porozumienie ramowe dotyczące zwyczajowej transgranicznej telepracy od **1 lipca 2023 r.**

W uproszczonym profilu można wnioskować o pozostanie w systemie państwa, w którym pracodawca ma siedzibę, gdy między innymi:

- pracownik regularnie telepracuje w państwie swojego zamieszkania,
- pracodawca ma siedzibę w drugim państwie objętym porozumieniem,
- oba państwa są sygnatariuszami porozumienia,
- telepraca w państwie zamieszkania stanowi **mniej niż 50% całkowitego czasu pracy**,
- pracownik i pracodawca chcą zastosowania wyjątku,
- sytuacja nie wpada w wyłączenia porozumienia.

**Dokładnie 50% nie mieści się w warunku „mniej niż 50%”.**

## Przykłady

### Mieszkasz w Polsce, pracujesz dla belgijskiego pracodawcy i zdalnie pracujesz 1 dzień z 5

Około 20% pracy wykonujesz w Polsce. W typowym układzie nie osiągasz progu 25% istotnej aktywności w państwie zamieszkania. Trzeba jednak formalnie ustalić właściwe ustawodawstwo i mieć A1, jeżeli sytuacja tego wymaga.

### Pracujesz z Polski 2 dni z 5, a 3 dni w Belgii

Około 40% czasu pracy przypada na państwo zamieszkania. Zwykła zasada pracy w kilku państwach mogłaby wskazywać system państwa zamieszkania, ale przy spełnieniu warunków porozumienia ramowego można wnioskować o pozostanie w systemie państwa pracodawcy.

### Pracujesz z Polski połowę czasu

Przy 50% nie spełniasz warunku porozumienia ramowego wymagającego telepracy poniżej 50%. Trzeba zastosować zwykłe reguły koordynacji albo sprawdzić, czy możliwy jest inny indywidualny wyjątek.

Te przykłady dotyczą prostego modelu jednego pracodawcy i regularnego rozkładu pracy. Przy kilku pracodawcach, samozatrudnieniu lub pracy w trzecim państwie wynik może być inny.

## Czym jest A1?

A1 to dokument potwierdzający, **które państwo ma zastosowanie do twoich składek na ubezpieczenia społeczne** w sytuacji transgranicznej.

A1 nie ustala:

- rezydencji podatkowej,
- miejsca opodatkowania wynagrodzenia,
- prawa pobytu,
- zasad belgijskiego lub polskiego prawa pracy.

Podatki i składki społeczne to dwa różne zagadnienia. Fakt, że A1 wskazuje Belgię, nie oznacza automatycznie, że cały dochód podlega opodatkowaniu wyłącznie w Belgii.

## Belgijski pracodawca, pracownik mieszkający w Polsce

Jeżeli właściwym systemem ma pozostać Belgia w ramach porozumienia o telepracy, belgijska instrukcja kieruje do procedury ONSS/RSZ dotyczącej pracy za granicą.

Przed złożeniem wniosku pracodawca i pracownik powinni ustalić przewidywany rytm telepracy. Belgijska administracja wymaga, aby pracownik zgadzał się na zastosowanie wyjątku.

W praktyce:

1. ustal procent pracy wykonywanej z Polski,
2. sprawdź, czy Polska i Belgia nadal są stronami porozumienia,
3. pracodawca składa wniosek w e-usłudze ONSS/RSZ „Travailler à l'étranger” (opcja „Demande d'occupation dans plusieurs pays”) i potwierdza w niej zgodę pracownika,
4. po ustaleniu belgijskiego ustawodawstwa uzyskuje się dokument A1,
5. zachowaj A1 i uzgodniony schemat pracy.

Według instrukcji ONSS/RSZ wniosek składa się na najbliższe 12 miesięcy kalendarzowych, według przewidywanego rytmu pracy, i można go odnawiać co roku. Przed kolejnym okresem warto sprawdzić, czy rzeczywisty rozkład pracy nadal odpowiada zgłoszonemu.

## Polski pracodawca, pracownik mieszkający w Belgii

Jeżeli pracodawca ma siedzibę w Polsce, właściwą instytucją po polskiej stronie jest ZUS.

Nie należy wybierać instytucji według obywatelstwa. Decydują konfiguracja zatrudnienia, państwo zamieszkania i miejsce faktycznego wykonywania pracy.

ZUS opisuje odrębną procedurę dla porozumienia ramowego oraz późniejszego poświadczenia A1. Według strony ZUS o porozumieniu ramowym najpierw składa się wniosek **US-36** o zawarcie porozumienia (przez PUE ZUS albo na papierze; rozpatruje go oddział ZUS w Kielcach). Po informacji, że warunki porozumienia są spełnione, składa się przez PUE ZUS wniosek **US-34** o dokument A1 — obsługuje go oddział ZUS właściwy dla siedziby pracodawcy. Formularze i nazwy ekranów usług elektronicznych mogą się zmieniać, dlatego przy składaniu wniosku trzeba korzystać z aktualnej instrukcji ZUS.

## Kiedy porozumienie ramowe nie jest prostym rozwiązaniem?

Szczególną ostrożność zachowaj, gdy:

- jesteś jednocześnie pracownikiem i osobą samozatrudnioną,
- regularnie wykonujesz inną pracę niż telepraca w państwie zamieszkania,
- pracujesz również w trzecim państwie,
- masz kilku pracodawców w różnych państwach,
- pracujesz zdalnie 50% lub więcej czasu w państwie zamieszkania,
- przeprowadzasz się w trakcie obowiązywania A1,
- rzeczywisty harmonogram znacząco różni się od deklarowanego.

W takich przypadkach nie należy automatycznie stosować prostego schematu „25–50%”.

## Co zrobić przed rozpoczęciem regularnej telepracy?

1. **Policz przewidywany udział pracy w każdym państwie.** Patrz na normalny, powtarzalny schemat, nie pojedynczy tydzień.
2. **Ustal państwo zamieszkania dla celów zabezpieczenia społecznego.** Nie utożsamiaj go automatycznie z adresem korespondencyjnym czy rezydencją podatkową.
3. **Sprawdź zwykłe zasady pracy w kilku państwach.**
4. **Jeżeli telepraca w państwie zamieszkania wynosi co najmniej 25%, ale mniej niż 50%, sprawdź porozumienie ramowe.**
5. **Złóż wniosek przed poleganiem na wyjątku.** Sam zapis w umowie o pracę nie zastępuje ustalenia ustawodawstwa.
6. **Uzyskaj A1 i zachowaj go.**
7. **Kontroluj zmianę rytmu pracy.** Jeśli zaczynasz pracować zdalnie częściej, zgłoszona sytuacja może przestać odpowiadać rzeczywistości.

## Co zrobić, jeśli pracujesz tak już od kilku miesięcy bez A1?

Nie zakładaj, że sytuację można po prostu „dopisać wstecz” bez ograniczeń. Możliwość ustalenia okresu wstecz zależy od konkretnych zasad i okoliczności.

Skontaktuj się z:

- ONSS/RSZ, jeśli właściwa procedura jest belgijska,
- ZUS, jeśli właściwa procedura jest polska,
- działem płac lub specjalistą od zabezpieczenia społecznego pracodawcy.

Przygotuj kalendarz rzeczywistych dni pracy w obu państwach, umowę, adres zamieszkania i dane pracodawcy.

## Najważniejsze rozróżnienie

Porozumienie ramowe nie daje prawa do dowolnej pracy zdalnej za granicą. Rozwiązuje jeden konkretny problem: **które państwo stosuje swoje przepisy ubezpieczeń społecznych przy zwyczajowej transgranicznej telepracy**.

Zgoda pracodawcy na home office, A1, podatki i prawo do pobytu to osobne kwestie i każdą z nich trzeba ocenić oddzielnie.