# Polak w Walonii lub Brukseli — czy parcours d'intégration jest obowiązkowy i jak dostać darmowy kurs francuskiego?

- Adres: https://popolsku.be/baza-wiedzy/parcours-integration-walonia-bruksela-polak-kurs-francuskiego/
- Rodzaj: poradnik
- Region: cała Belgia
- Dział: Języki, szkolenia i dyplomy › Kursy językowe i integracja
- Stan informacji na dzień: 13.10.2026
- Zweryfikowano: 13.10.2026
- Ostatnia zmiana: 13.10.2026
- Źródła:
  - [Wallonie.be — parcours d'intégration dla nowo przybyłych (obowiązek, zwolnienia, zawartość, bezpłatność)](https://www.wallonie.be/fr/demarches/beneficier-dun-parcours-dintegration-en-tant-que-primo-arrivant)
  - [UVCW — załączniki do okólnika walońskiego 2025: wzory pism dla gmin o parcours d'intégration](https://uvcw.be/no_index/files/14607-annexes-circulaire-2025.pdf)
  - [Ordonnance COCOM z 20.07.2023 o parcours d'accueil w Brukseli — tekst (Moniteur belge, przedruk etaamb)](https://etaamb.openjustice.be/fr/ordonnance-du-20-juillet-2023_n2023044135.html)
  - [Arrêté COCOM z 18.01.2024 wykonujący ordonnance o parcours d'accueil — tekst (Refli)](https://refli.be/fr/lex/2024000670)
  - [Vivalis (COCOM) — integracja nowo przybyłych w Brukseli: obowiązek, biura BAPA i BON, terminy](https://www.vivalis.brussels/fr/piloter-la-sante-et-le-social-a-bruxelles/quelles-sont-les-politiques-sociales-sante-que-nous/aide-aux-personnes/lintegration-des-primo-arrivants)
  - [be.brussels — nauka języka obcego w Brukseli (BRULINGUA dla poszukujących pracy w Actiris)](https://be.brussels/fr/education-enseignement/language-courses/apprendre-une-langue/apprendre-une-langue-etrangere)
- Cytowanie: „Polak w Walonii lub Brukseli — czy parcours d'intégration jest obowiązkowy i jak dostać darmowy kurs francuskiego?”, PoPolsku.be, stan informacji na dzień 13.10.2026, https://popolsku.be/baza-wiedzy/parcours-integration-walonia-bruksela-polak-kurs-francuskiego/

---

Jeżeli jesteś obywatelem Polski i mieszkasz w Walonii albo w Brukseli, **nie musisz przechodzić ścieżki integracyjnej** dla nowo przybyłych — w Walonii to *parcours d'intégration*, w Brukseli *parcours d'accueil*. Obywatele Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Szwajcarii są z tego obowiązku zwolnieni. Zwolnienie obejmuje też członków ich rodzin, także spoza UE.

Możesz jednak **skorzystać z tej ścieżki dobrowolnie**. Jest bezpłatna i obejmuje m.in. kurs francuskiego dopasowany do twojego poziomu. To jeden z prostszych sposobów na darmową naukę języka po przeprowadzce.

Poradnik dotyczy Walonii i Brukseli. Flandria ma osobny system — opisuje go poradnik [Polak we Flandrii — czy inburgering jest obowiązkowy i jak zapisać się na kurs NT2?](/baza-wiedzy/inburgering-nt2-flandria-polak-kurs-niderlandzkiego/)

## Krótka odpowiedź

| | Walonia | Bruksela |
|---|---|---|
| Nazwa | *parcours d'intégration* | *parcours d'accueil* |
| Czy Polak musi? | Nie | Nie |
| Czy może dobrowolnie? | Tak | Tak |
| Koszt | Bezpłatnie | Bezpłatnie |
| Gdzie się zgłosić | regionalne centrum integracji (CRI) | biuro przyjęć BAPA (po francusku) lub BON (po niderlandzku) |

## Walonia: parcours d'intégration

### Kogo dotyczy obowiązek?

Ścieżkę integracyjną muszą przejść cudzoziemcy, którzy legalnie mieszkają w Belgii **krócej niż trzy lata** i mają dokument pobytowy na **dłużej niż trzy miesiące**. Informację o niej dostają w gminie przy zamawianiu dokumentu pobytowego.

Obowiązek **nie dotyczy** obywateli państw UE, EOG i Szwajcarii ani członków ich rodzin. Potwierdzają to strona rządu Walonii i wzór pisma informacyjnego dla gmin z okólnika z 2025 r.

> Uwaga: jeśli gmina dała ci ulotkę o parcours d'intégration, to jeszcze nie znaczy, że masz obowiązek. Według wzoru pisma dla gmin każdy cudzoziemiec może dostać informację i zostać skierowany do centrum integracji dobrowolnie.

### Co obejmuje ścieżka?

Według strony rządu Walonii parcours d'intégration składa się z czterech części:

1. **Moduł powitalny** — informacja o prawach i obowiązkach, indywidualny bilans socjalny, test z francuskiego i pomoc w sprawach administracyjnych.
2. **Kurs francuskiego** — co najmniej **400 godzin**, jeśli test pokaże taką potrzebę.
3. **Kurs wiedzy o społeczeństwie i obywatelstwie** — co najmniej **60 godzin**.
4. **Orientacja zawodowa** — według potrzeb.

Cała ścieżka jest **bezpłatna**.

### Jak zgłosić się dobrowolnie?

Strona rządu Walonii podaje, że z parcours d'intégration może skorzystać każda osoba cudzoziemska lub pochodzenia cudzoziemskiego, także mieszkająca w Belgii od dawna. Ścieżkę prowadzą **regionalne centra integracji** (FR: *centres régionaux d'intégration*, CRI). Kontakt z centrum znajdziesz przez formularz na stronie parcoursintegration.be.

Przy pierwszym kontakcie napisz, że jesteś obywatelem UE, chcesz wziąć udział dobrowolnie i najbardziej zależy ci na kursie francuskiego. Zapytaj o termin najbliższego testu językowego i o grupy na twoim poziomie.

### Terminy i kary — kiedy cię dotyczą?

Terminy na ukończenie ścieżki i kary dotyczą wyłącznie osób objętych obowiązkiem, a więc nie dotyczą ciebie jako obywatela UE. Wzór pisma dla gmin z 2025 r. wymienia karę administracyjną od 50 do 2500 €.

## Bruksela: parcours d'accueil

W Brukseli ścieżkę przyjęcia reguluje ordonnance Wspólnej Komisji Wspólnotowej (FR: *Commission communautaire commune*, COCOM) z 20 lipca 2023 r. Według aktu wykonawczego z 18 stycznia 2024 r. przepisy obowiązują od 1 stycznia 2024 r.

### Kogo dotyczy obowiązek?

Obowiązek dotyczy pełnoletniego cudzoziemca poniżej 65 lat, który:

- mieszka legalnie w Belgii **krócej niż trzy lata**,
- jest **po raz pierwszy** wpisany do rejestru cudzoziemców (FR: *registre des étrangers*) w jednej z gmin Regionu Stołecznego Brukseli,
- ma dokument pobytowy na **dłużej niż trzy miesiące**.

Ordonnance wprost **zwalnia** z obowiązku:

- obywateli państw **UE, EOG i Szwajcarii**,
- **członków rodziny obywatela UE**, którzy spełniają warunki unijnej dyrektywy o swobodnym przemieszczaniu się (2004/38/WE) — także jeśli sami nie mają obywatelstwa UE. Swój status członka rodziny muszą sami wykazać.

### Co obejmuje ścieżka?

Ordonnance i akt wykonawczy przewidują:

- **program przyjęcia** z bilansem socjalnym (mieszkanie, dochody, zdrowie, praca, opieka nad dziećmi, szkoła) i bilansem językowym,
- **informację o prawach i obowiązkach** — co najmniej 10 godzin,
- **kurs francuskiego albo niderlandzkiego** jako języka obcego, jeśli go potrzebujesz — z celem na poziomie **A2**,
- **kurs obywatelski** — co najmniej **50 godzin**,
- **indywidualne wsparcie** i kierowanie do odpowiednich instytucji przez cały czas trwania ścieżki.

Ścieżka jest **bezpłatna** dla uczestników.

### Jak zgłosić się dobrowolnie?

Ordonnance pozwala cudzoziemcowi z pobytem na dłużej niż trzy miesiące, który nie przeszedł podobnej ścieżki, zapisać się **dobrowolnie**. Pierwszeństwo przy zapisach mają jednak osoby objęte obowiązkiem, więc na miejsce możesz chwilę poczekać.

Według Vivalis (administracja COCOM) po francusku ścieżkę prowadzą trzy biura:

- **BAPA BXL** — Bruksela (miasto),
- **BAPA Convivial** — Forest i Anderlecht,
- **BAPA VIA** — Molenbeek i Schaerbeek.

Po niderlandzku ścieżkę prowadzi **BON** (Bruksela, Schaerbeek, Anderlecht).

Dobrowolny uczestnik po ukończeniu ścieżki dostaje zaświadczenie, tak jak osoby zobowiązane.

### Terminy i kary — kiedy cię dotyczą?

Osoby zobowiązane mają **6 miesięcy** na zapisanie się do biura i **18 miesięcy** na ukończenie ścieżki. Za odmowę grozi kara administracyjna — według Vivalis od 100 do 2500 €. Jako obywatel UE nie podlegasz tym terminom ani karom.

## Partner lub członek rodziny spoza UE

Jeśli przyjechałeś z partnerem albo członkiem rodziny, który nie ma obywatelstwa UE, a jego prawo pobytu wynika z tego, że jest członkiem twojej rodziny, on również jest zwolniony:

- w **Walonii** — strona rządu Walonii i wzór pisma dla gmin zwalniają członków rodziny obywateli UE, EOG i Szwajcarii,
- w **Brukseli** — ordonnance zwalnia członków rodziny obywatela UE w rozumieniu dyrektywy 2004/38/WE, pod warunkiem że sami wykażą ten status.

Jeśli gmina albo biuro przyjęć uzna, że twój członek rodziny ma obowiązek, pokaż jego kartę pobytu członka rodziny obywatela UE i dokument potwierdzający więź rodzinną (np. akt małżeństwa). Zapytaj, na jakiej podstawie przyjęto obowiązek.

Ścieżka może być dla niego przydatna nawet bez obowiązku — z tych samych powodów co dla ciebie: bezpłatny kurs języka i pomoc w sprawach urzędowych.

## Inne bezpłatne sposoby nauki francuskiego

- **Bruksela — BRULINGUA:** osoby zarejestrowane w Actiris jako poszukujące pracy mają bezpłatny dostęp do platformy językowej online, także z kursami francuskiego na wszystkich poziomach.
- **Walonia:** najprostszą bezpłatną drogą jest dobrowolny udział w parcours d'intégration — centrum integracji (CRI) robi test z francuskiego i kieruje na kurs na twoim poziomie.

Inne kursy, np. w szkołach dla dorosłych lub w organizacjach, mają własne warunki przyjęcia i opłaty. Sprawdzaj je bezpośrednio u organizatora.

## Co zrobić, jeśli dostałeś pismo z gminy?

1. Sprawdź, czy pismo mówi o **obowiązku**, czy tylko informuje o możliwości udziału.
2. Jeśli pismo mówi o obowiązku, a jesteś obywatelem Polski, skontaktuj się z gminą lub biurem przyjęć i pokaż swoją kartę pobytu obywatela UE (karta EU lub EU+).
3. Jeśli chcesz uczestniczyć dobrowolnie, odpowiedz biuru (CRI w Walonii, BAPA lub BON w Brukseli), że chcesz się zapisać jako uczestnik dobrowolny.
4. Zachowaj kopię pisma i swojej odpowiedzi.