# Zakładam firmę jednoosobową — co załatwić w guichet d'entreprises?

- Adres: https://popolsku.be/baza-wiedzy/firma-jednoosobowa-guichet-d-entreprises-co-zalatwic/
- Rodzaj: poradnik
- Region: cała Belgia
- Dział: Własna firma › Zakładanie działalności
- Stan informacji na dzień: 07.10.2026
- Zweryfikowano: 11.10.2026
- Ostatnia zmiana: 11.10.2026
- Źródła:
  - [INASTI — zapis do kasy ubezpieczeń społecznych: termin, kara, Caisse nationale auxiliaire](https://www.inasti.be/fr/faq/saffilier-une-caisse-dassurances-sociales)
  - [INASTI — obowiązki samozatrudnionego (kasa, mutuelle, zgłaszanie zmian)](https://www.inasti.be/fr/obligations-legales-pour-les-independants)
  - [INASTI — jak liczone są składki samozatrudnionego](https://www.inasti.be/fr/faq/combien-de-cotisations-sociales-dois-je-payer)
  - [Socialsecurity.be — rozpoczęcie działalności samozatrudnionego (kasa, składki, primo-starter, zasiłek)](https://www.socialsecurity.be/citizen/fr/travail-chomage/s-installer-comme-independant)
  - [SPF Économie — formalności w guichet d'entreprises: wpis do BCE, opłata 111,50 € (2026)](https://economie.fgov.be/fr/themes/entreprises/creer-une-entreprise/demarches-pour-creer-une/demarches-aupres-dun-guichet)
  - [SPF Finances — régime de la franchise de taxe: limit 25 000 €, proporcjonalne obniżenie, e604, listing do 31 marca](https://finances.belgium.be/fr/entreprises/tva/assujettissement-tva/regime-franchise-taxe)
  - [SPF Finances (Fisconet) — okólnik 2026/C/43: zwolnienie małych firm z VAT, limit 25 000 €](https://www.minfin.fgov.be/myminfin-web/pages/fisconet/document/42f596ff-0786-4a05-ac29-07048b618eb0)
  - [Region Walonii — zniesienie wymogu podstaw zarządzania od 1.10.2025](https://www.wallonie.be/fr/actualites/suppression-des-competences-de-gestion-pour-devenir-independant)
  - [Region Brukselski — licencje, zezwolenia i dostęp do zawodu (bez podstaw zarządzania od 15.01.2024)](https://be.brussels/fr/entreprendre-innover/entreprendre-bruxelles/licences-autorisations-et-acces-la-profession)
  - [Parlament Flamandzki — dekret znoszący podstawy zarządzania (wejście w życie 1.09.2018)](https://themis-test.vlaanderen.be/files/1c35bf34-d653-11e9-99f3-0242ac1b0003/download)
  - [Securex (guichet, NL) — wymogi przy starcie: Flandria bez podstaw zarządzania od 1.09.2018 i bez kompetencji zawodowych](https://www.securex.be/nl/starten-als-zelfstandige/een-eigen-zaak-starten/vereisten-eigen-zaak)
  - [Xerius (guichet) — kompetencje zawodowe w Brukseli i Walonii: lista zawodów i sposoby udowodnienia](https://www.xerius.be/fr-be/devenir-independant/votre-preparation/gestion-connaissances-professionnelles)
  - [Xerius (guichet) — zmiana danych w BCE: 111,50 € za każdą zmianę i jednostkę](https://www.xerius.be/fr-be/independants/modifier/adresse)
  - [UCM — zawody wymagające kompetencji zawodowych w Brukseli i Walonii](https://www.ucm.be/faq/mon-lancement-dactivite/pour-quelles-activites-faut-il-prouver-des-competences-professionnelles)
  - [UCM — reforma dostępu do zawodu w Brukseli (2024)](https://www.ucm.be/actualites/reforme-des-acces-la-profession-en-region-de-bruxelles-capitale)
  - [Securex (guichet) — numer przedsiębiorstwa: dane do wpisu, maks. 5 kodów NACEBEL, opłata 2026](https://www.securex.be/fr/se-lancer-comme-independant/lancer-son-entreprise/numero-d-entreprise)
  - [Xerius (guichet) — aktywacja numeru VAT, formularz 604A, zwolnienie małych firm](https://www.xerius.be/fr-be/devenir-independant/se-lancer/obtenir-numero-tva)
- Cytowanie: „Zakładam firmę jednoosobową — co załatwić w guichet d'entreprises?”, PoPolsku.be, stan informacji na dzień 07.10.2026, https://popolsku.be/baza-wiedzy/firma-jednoosobowa-guichet-d-entreprises-co-zalatwic/

---

**Zakres poradnika:** pierwsza rejestracja działalności na własne nazwisko (osoba fizyczna, bez spółki) przez obywatela UE mieszkającego w Belgii — wpis do BCE/KBO przez guichet d'entreprises / ondernemingsloket i opłata w 2026 r., wymogi regionalne (podstawy zarządzania i kompetencje zawodowe), aktywacja numeru VAT i system zwolnienia małych firm, kasa ubezpieczeń społecznych, mutuelle i pozwolenia. Nie opisujemy spółek, działalności dodatkowej przy etacie, zamknięcia firmy ani wysokości składek.

Jeśli zakładasz w Belgii jednoosobową firmę jako osoba fizyczna, guichet d'entreprises zrobi za ciebie jedną obowiązkową rzecz: **wpisze cię do rejestru przedsiębiorstw BCE/KBO** i nada numer przedsiębiorstwa. Ta czynność kosztuje w 2026 r. **111,50 €** i ta kwota nie zależy od wybranego guichet. Pozostałe sprawy — numer VAT, kasa ubezpieczeń społecznych, mutuelle, ewentualne pozwolenia — musisz załatwić tak czy inaczej, ale część z nich możesz zrobić sam albo powierzyć guichet za dodatkową opłatą. Pakiety startowe, doradztwo i ubezpieczenia to już oferta handlowa, a nie warunek wpisu.

Jako obywatel Polski (UE) nie potrzebujesz karty zawodowej dla cudzoziemców — ta dotyczy osób spoza Europejskiego Obszaru Gospodarczego.

## Jak nazywa się to po francusku i niderlandzku?

- **Samozatrudniony** — FR: *indépendant*, NL: *zelfstandige*.
- **Firma jednoosobowa** (działalność na własne nazwisko, bez spółki) — FR: *entreprise individuelle*, NL: *eenmanszaak*.
- **Rejestr przedsiębiorstw** — FR: *Banque-Carrefour des Entreprises* (BCE), NL: *Kruispuntbank van Ondernemingen* (KBO).
- **Okienko przedsiębiorcy** — FR: *guichet d'entreprises*, NL: *ondernemingsloket*. To organizacje zatwierdzone przez państwo; część z nich działa w grupach, które prowadzą też kasy ubezpieczeń społecznych lub sekretariaty socjalne.
- **Kasa ubezpieczeń społecznych** — FR: *caisse d'assurances sociales*, NL: *socialeverzekeringsfonds*.
- **Kasa chorych** — FR: *mutualité* (potocznie *mutuelle*), NL: *ziekenfonds*.

## W jakiej kolejności to załatwić?

1. Sprawdź, czy twoja działalność wymaga kompetencji zawodowych albo pozwolenia (zależy od regionu i branży — opis niżej).
2. Przygotuj konto bankowe, którego numer podasz przy wpisie.
3. Zarejestruj się w BCE/KBO przez wybrany guichet d'entreprises.
4. Jeśli działalność podlega VAT — aktywuj numer VAT (od razu w guichet albo samodzielnie).
5. Najpóźniej przed pierwszym dniem działalności zapisz się do kasy ubezpieczeń społecznych.
6. W tym samym czasie zapisz się do mutuelle, jeśli jeszcze w żadnej nie jesteś.

Wpis do BCE i aktywację VAT wiele osób załatwia podczas jednej wizyty w guichet, a guichet należący do grupy z własną kasą zaproponuje też zapis do niej. Kasę wybierasz jednak sam — możesz porównać oferty.

## Konto bankowe — czy musi być osobne?

Guichet poprosi cię przy wpisie o **numer rachunku bankowego**. Osobne konto firmowe ułatwia rozliczenia i wiele osób je zakłada. Jeśli bank lub doradca twierdzi, że osoba fizyczna prowadząca działalność musi mieć konto oddzielne od prywatnego, poproś o wskazanie podstawy prawnej.

## Wpis do BCE/KBO w guichet d'entreprises

Osoba fizyczna nie zarejestruje się w BCE bezpośrednio — wpisu dokonuje zatwierdzony guichet d'entreprises. Możesz wybrać dowolny guichet; część z nich (np. Securex, Xerius) przyjmuje wnioski także przez internet. Po wpisie dostajesz **numer przedsiębiorstwa** (FR: *numéro d'entreprise*), który musisz podawać m.in. na fakturach.

### Co przygotować?

- Dowód osobisty.
- Numer konta bankowego.
- Opis działalności — guichet przypisze jej kody NACEBEL. Według Securex dla działalności głównych możesz podać najwyżej pięć kodów NACEBEL.
- Nazwę handlową, jeśli chcesz jej używać.

### Ile to kosztuje?

- **Wpis do BCE: 111,50 € w 2026 r.** Stawkę ustala SPF Économie / FOD Economie i co roku indeksuje (SPF Économie, Securex).
- Według Xerius za późniejsze **zmiany** danych w BCE (np. zmianę adresu) obowiązuje ta sama stawka — 111,50 € za każdą zmianę i za każdą jednostkę (*établissement*).
- **Aktywacja VAT przez guichet** to osobna opłata za obsługę, różna w zależności od guichet — przed wizytą sprawdź aktualny cennik wybranego guichet.
- Pakiety startowe, porady, szkolenia i ubezpieczenia są dobrowolne.

## Wymogi regionalne: podstawy zarządzania i kompetencje zawodowe

Do niedawna w Brukseli i Walonii trzeba było przy wpisie udowodnić **podstawową wiedzę z zarządzania** — FR: *connaissances de gestion de base*, NL: *basiskennis bedrijfsbeheer*. Ten wymóg zniesiono już we wszystkich trzech regionach. Nadal w Brukseli i Walonii dla części zawodów trzeba wykazać **kompetencje zawodowe** — FR: *compétences professionnelles*, NL: *beroepsbekwaamheid*. Sprawdza to guichet przy wpisie.

| Region | Podstawy zarządzania | Kompetencje zawodowe |
|---|---|---|
| Flandria | nie są wymagane od 1.09.2018 | zniesione (nie trzeba ich wykazywać) |
| Bruksela | nie są wymagane od 15.01.2024 | nadal wymagane w części zawodów |
| Walonia | nie są wymagane od 1.10.2025 | nadal wymagane w części zawodów |

Według Securex i Xerius we Flandrii nie trzeba już wykazywać ani podstaw zarządzania, ani kompetencji zawodowych; Securex nie podaje daty zniesienia kompetencji zawodowych.

Dla osoby fizycznej co do zasady liczy się region, w którym masz adres zamieszkania. Jeśli mieszkasz w jednym regionie, a działasz w innym, zapytaj w guichet, które przepisy cię obejmują.

### Jakie zawody wymagają kompetencji w Brukseli i Walonii?

Według Xerius przykłady to m.in.: budownictwo (murarstwo, tynki, stolarka, płytki, dachy, elektrotechnika, malowanie, instalacje sanitarne i grzewcze, generalne wykonawstwo), fryzjerstwo, kosmetyka, optyka, usługi pogrzebowe, warsztaty samochodowe i handel pojazdami, restauracje, catering, piekarnictwo oraz instalacja urządzeń chłodniczych. Securex wymienia też handel i naprawę rowerów. W Brukseli od 1.04.2024 zniesiono ten wymóg m.in. dla pedicure, masażu i techników dentystycznych.

Według Xerius kompetencje udowadniasz dyplomem albo doświadczeniem zawodowym (liczba lat zależy od zawodu), a jeśli nie masz ani jednego, ani drugiego — zaświadczeniem z uznanej instytucji szkoleniowej (np. EFP, IFAPME). Przy co najmniej 3 latach pracy na własny rachunek albo 5 latach pracy na etacie w innym państwie UE możesz poprosić tamtejszą izbę o zaświadczenie CE. Czy twój dyplom się liczy, sprawdzisz w guichet.

## VAT: aktywacja numeru i zwolnienie małych firm

Numer VAT to twój numer przedsiębiorstwa poprzedzony oznaczeniem „BE”, aktywowany do celów VAT. Aktywacja to osobny krok po wpisie do BCE. Wniosek składa się na formularzu **604A** — przez guichet (za opłatą za obsługę), samodzielnie w MyMinfin albo pocztą do właściwego urzędu VAT. Z wystawianiem faktur z VAT lepiej poczekać na potwierdzenie, że numer jest aktywny.

Małe firmy mogą skorzystać z **systemu zwolnienia** — FR: *régime de la franchise de taxe pour les petites entreprises*, NL: *vrijstellingsregeling voor kleine ondernemingen*:

- limit to **25 000 €** rocznego obrotu (bez VAT);
- jeśli zaczynasz w trakcie roku, limit zmniejsza się proporcjonalnie do liczby dni kalendarzowych, które upłynęły od 1 stycznia — według przykładu SPF Finances przy starcie 1 lipca 2026 r. wynosi 12 603 €;
- według SPF Finances w 2026 r. zamiar skorzystania ze zwolnienia zgłaszasz przez aplikację e604; jeśli dopiero rozpoczynasz działalność, wnioskujesz o ten system w deklaracji rozpoczęcia działalności (e604A) — od kiedy zwolnienie zaczyna działać, potwierdź w guichet albo u księgowego;
- niektóre działalności są z tego systemu wyłączone (według SPF Finances m.in. prace dotyczące nieruchomości, czyli *travaux immobiliers*) — zapytaj w guichet, czy twoja działalność się kwalifikuje;
- w tym systemie nie doliczasz VAT do faktur, ale też nie odliczasz VAT od zakupów firmowych;
- nie składasz okresowych deklaracji VAT, ale co roku do 31 marca składasz listing klientów.

Możesz zamiast tego wybrać zwykły system VAT, np. przy dużych wydatkach na start. Tę decyzję omów z księgowym lub w guichet.

## Kasa ubezpieczeń społecznych — przed startem

Każdy samozatrudniony musi należeć do kasy ubezpieczeń społecznych, którą sam wybiera. Zapisać się trzeba **przed rozpoczęciem działalności**. Jeśli tego nie zrobisz:

- grozi ci kara administracyjna od 500 do 2000 €;
- INASTI (NL: RSVZ) wezwie cię do zapisu i da 30 dni;
- po tym terminie zostaniesz automatycznie zapisany do Caisse nationale auxiliaire (NL: *Nationale Hulpkas*) — kasy prowadzonej przez INASTI.

Kasę możesz zmienić później tylko na 1 stycznia, po co najmniej 4 latach członkostwa i bez zaległości.

### Jak działają składki?

- Składki to procent twojego dochodu zawodowego netto (przychód minus koszty), płacony co kwartał.
- Na początku płacisz **składki tymczasowe**; kasa rozlicza je później według faktycznego dochodu ustalonego przez urząd skarbowy — dopłacisz albo dostaniesz zwrot.
- Samozatrudniony w głównym zawodzie zawsze płaci co najmniej składkę minimalną. Według Socialsecurity.be, jeśli zaczynasz w głównym zawodzie po raz pierwszy (lub ponad 5 lat po zakończeniu poprzedniej działalności na własny rachunek), przez pierwsze cztery kwartały możesz pod pewnymi warunkami płacić niższą składkę minimalną (*primo-starter*).
- Kasa dolicza też swoje koszty obsługi.

Wysokość składek w twojej sytuacji wyliczy kasa — zapytaj o nią przed wyborem.

## Mutuelle

Samozatrudniony musi zapisać się do kasy chorych w tym samym czasie, w którym zapisuje się do kasy ubezpieczeń społecznych. Krok po kroku opisuje to [poradnik o zapisie do mutuelle](/baza-wiedzy/jak-zapisac-sie-do-mutuelle-krok-po-kroku/). Jak samozatrudniony zgłasza chorobę i jakie dostaje świadczenie, wyjaśnia [osobny poradnik](/baza-wiedzy/choroba-samozatrudnionego-zgloszenie-zasilek/).

## Pozwolenia branżowe

Niezależnie od regionu niektóre działalności wymagają dodatkowych zezwoleń lub rejestracji. Przykłady:

- produkcja, import lub sprzedaż żywności — zezwolenie AFSCA / FAVV;
- handel obwoźny i jarmarczny — zasady i zezwolenia zależą od regionu;
- w Brukseli także m.in. noclegi turystyczne i biura podróży — listę prowadzi Bruxelles Economie et Emploi.

Guichet może przygotować część tych wniosków (np. AFSCA) za osobną opłatą. Zapytaj o pozwolenia przed wpisem do BCE. Jeśli zamierzasz pracować w budownictwie lub sprzątaniu, sprawdź też zasady [zatrzymywania części faktury przez zleceniodawcę](/baza-wiedzy/retencja-15-procent-faktury-budownictwo-sprzatanie-2026/).

## Na co jeszcze uważać?

- **Zasiłek dla bezrobotnych:** rozpoczęcie działalności jako samozatrudniony kończy prawo do zasiłku. Przygotowanie działalności z zachowaniem zasiłku jest możliwe tylko na określonych warunkach — sprawdź je przed wpisem (zob. [zasiłek dla bezrobotnych](/baza-wiedzy/zasilek-dla-bezrobotnych-belgia-c4-onem-capac/)).
- **Zmiany w firmie:** zmianę sytuacji zawodowej lub rodzinnej musisz zgłosić swojej kasie ubezpieczeń społecznych.
- **Rejestracja pobytu:** jeśli dopiero meldujesz się w Belgii jako samozatrudniony, twój status ma znaczenie także w gminie — co przygotować, opisuje [poradnik o pierwszej rejestracji](/baza-wiedzy/pierwsza-rejestracja-po-przyjezdzie-do-belgii-krok-po-kroku/).
