# Dziecko nie zna francuskiego — jak zapytać szkołę o DASPA lub FLA?

- Adres: https://popolsku.be/baza-wiedzy/dziecko-francuski-szkola-daspa-fla/
- Rodzaj: poradnik
- Region: cała Belgia
- Dział: Rodzina i dzieci › Żłobek, przedszkole i szkoła
- Stan informacji na dzień: 07.10.2026
- Zweryfikowano: 07.10.2026
- Ostatnia zmiana: 07.10.2026
- Źródła:
  - [Fédération Wallonie-Bruxelles (Gallilex) — dekret z 7.02.2019 o przyjmowaniu i kształceniu uczniów nieznających języka nauczania (tekst skonsolidowany)](https://gallilex.cfwb.be/sites/default/files/textes-normatifs/2026-04/46275_0010.pdf)
  - [Questions Scolaires / Bruxelles-J — dziecko z zagranicy lub nieznające francuskiego w szkole](https://www.bruxelles-j.be/etudier-se-former/venir-etudier-en-belgique/scolarisation-eleves-etrangers-ou-non-francophone/)
  - [Gmina Anderlecht, Antenne scolaire — uczniowie primo-arrivants i assimilés (fiszka informacyjna)](https://www.anderlecht.be/sites/default/files/medias/Files/Antenne%20scolaire/2025/QS_primos.pdf)
- Cytowanie: „Dziecko nie zna francuskiego — jak zapytać szkołę o DASPA lub FLA?”, PoPolsku.be, stan informacji na dzień 07.10.2026, https://popolsku.be/baza-wiedzy/dziecko-francuski-szkola-daspa-fla/

---

Dziecko przyjeżdża z Polski i nie mówi po francusku? Nie musi najpierw nauczyć się języka, żeby pójść do szkoły. W szkołach francuskojęzycznych w Walonii i Brukseli istnieją formy wsparcia dla uczniów, którzy nie znają języka nauczania: **FLA** i **DASPA**. O to, z której dziecko może skorzystać, pytasz bezpośrednio szkołę.

Ten poradnik dotyczy zwykłych szkół organizowanych lub dotowanych przez **Federację Walonia-Bruksela** — FR: *Fédération Wallonie-Bruxelles* (FWB). Nie dotyczy szkół niderlandzkojęzycznych we Flandrii i w Brukseli (tam działa odrębny system, m.in. OKAN) ani szkół Wspólnoty Niemieckojęzycznej.

## Krótko: co musisz wiedzieć?

- Dziecko w wieku obowiązku szkolnego chodzi do szkoły także wtedy, gdy nie zna francuskiego.
- Zasady wsparcia językowego określa dekret FWB z 7 lutego 2019 r. o przyjmowaniu i kształceniu uczniów, którzy nie znają języka nauczania (obowiązuje od 1 września 2019 r.).
- Prawo rozróżnia kilka profili uczniów: **primo-arrivant**, **assimilé** i **uczeń FLA**. Od profilu zależy, jakie wsparcie przysługuje.
- Nie każde dziecko z zagranicy jest prawnie „primo-arrivant”. Dziecko z Polski częściej może spełniać warunki profilu **assimilé** — ale decyduje o tym ocena warunków i znajomości języka w szkole.
- **DASPA** nie działa w każdej szkole. Tam, gdzie go nie ma, wsparcie może mieć formę **FLA** w zwykłej klasie.

## Jakie profile uczniów przewiduje prawo?

| Profil | Wiek | Najważniejsze warunki |
|---|---|---|
| **Primo-arrivant** | od 2,5 roku (na 30 września) do 18 lat | pobyt w Belgii krócej niż rok **oraz** status lub wniosek o status uchodźcy, małoletni towarzyszący takiej osobie, obywatelstwo kraju z listy krajów rozwijających się (lista Komitetu Pomocy Rozwojowej OECD według stanu na 1.01.2012) albo status bezpaństwowca |
| **Assimilé** (*assimilé au primo-arrivant*) | od 5 lat (najpóźniej do 31 grudnia danego roku szkolnego) do 18 lat | obywatelstwo zagraniczne (albo inne przypadki opisane w dekrecie), nauka w szkole FWB krócej niż pełny rok szkolny **i** niewystarczająca znajomość języka nauczania |
| **Uczeń FLA** | co najmniej 5 lat (najpóźniej do 31 grudnia danego roku szkolnego) | 3. klasa przedszkola albo 1. lub 2. klasa szkoły podstawowej, niewystarczająca znajomość języka nauczania, dziecko nie uczy się w klasie immersyjnej |

### Co to oznacza dla dziecka z Polski?

Samo przyjechanie z zagranicy nie daje automatycznie profilu primo-arrivant. Ten profil wymaga dodatkowego warunku — np. statusu uchodźcy albo obywatelstwa kraju z wymienionej listy rozwijających się państw.

Dla dziecka z polskim obywatelstwem, które dopiero zaczyna naukę w szkole FWB, ważniejszy jest zwykle profil **assimilé**. Jego kluczowym warunkiem jest **niewystarczająca znajomość francuskiego**, sprawdzana w szkole.

Młodsze dzieci (3. klasa przedszkola, 1.–2. klasa podstawówki) mogą też korzystać ze wsparcia jako **uczniowie FLA**.

> Uwaga: dziecko z obywatelstwem belgijskim i zagranicznym jednocześnie nie jest uznawane za primo-arrivant. Dekret przewiduje jednak osobne przypadki profilu assimilé, m.in. dla dzieci belgijskich, które ponad 12 miesięcy mieszkały za granicą w regionie nieposługującym się francuskim.

## Co to jest FLA?

**Francuski jako język nauki** — FR: *Français langue d’apprentissage* (FLA) to wsparcie w nauce języka nauczania i „kultury szkolnej” prowadzone w szkole, do której dziecko chodzi. Obejmuje dodatkowe godziny wzmacniające i dostosowanie nauczania.

- Dla uczniów FLA w 3. klasie przedszkola i 1.–2. klasie szkoły podstawowej wsparcie trwa **12 kolejnych miesięcy** od momentu spełnienia warunków.
- Szkoła przygotowuje własny projekt wsparcia FLA.
- Wsparcie FLA może być organizowane także dla uczniów primo-arrivant i assimilés — zwłaszcza w szkołach, które nie mają DASPA.

## Co to jest DASPA?

**DASPA** — FR: *Dispositif d’accueil et de scolarisation des élèves primo-arrivants et assimilés* to struktura w szkole, która przyjmuje uczniów primo-arrivant i assimilés i przygotowuje ich do nauki w zwykłej klasie. Najważniejsza jest w nim intensywna nauka francuskiego.

### Najważniejsze zasady DASPA

- Szkoła **może**, ale nie musi organizować DASPA. Dekret wymaga do tego minimalnej liczby uczniów z tych profili, a decyzję podejmuje szkoła lub jej organ prowadzący.
- Dziecko trafia do DASPA **na wniosek albo za zgodą** rodziców (osób sprawujących władzę rodzicielską).
- Pobyt w DASPA trwa **od tygodnia do roku**. Może zostać przedłużony o 6 miesięcy, a dla ucznia, który nie umie czytać i pisać, o kolejne 6 miesięcy.
- Do DASPA można przyjąć ucznia w dowolnym momencie roku szkolnego.
- Dziecko stopniowo dołącza do zwykłych zajęć — od początku pobytu.

### Kto decyduje o przejściu do zwykłej klasy?

Przebieg nauki w DASPA prowadzi **rada integracyjna** — FR: *Conseil d’intégration*. W jej skład wchodzi m.in. dyrektor szkoły, nauczyciele i przedstawiciel szkolnego ośrodka psychologiczno-medyczno-społecznego (CPMS). Rada ustala, w ilu godzinach zwykłych zajęć dziecko już uczestniczy, i śledzi postępy.

Przedłużenie pobytu w DASPA rada podejmuje za zgodą rodziców.

Jeżeli uczeń nie ma dokumentów szkolnych z poprzedniego kraju, rada integracyjna może — po co najmniej 6 miesiącach w DASPA — wydać zaświadczenie o możliwości przyjęcia do określonej klasy (*attestation d’admissibilité*).

## Jak sprawdzana jest znajomość francuskiego?

Przy profilu assimilé i uczniu FLA prawo wymaga sprawdzenia, czy dziecko zna język nauczania wystarczająco, aby poradzić sobie z zajęciami swojej grupy wiekowej lub klasy. Sposób sprawdzenia określa rząd FWB, a szkoła przeprowadza ocenę.

Według informacji poradni szkolnych w Brukseli test przeprowadza szkoła, a dziecko podchodzi do niego **tylko raz** w trakcie całej nauki. Dla ucznia FLA zasadę jednorazowego testu zapisano wprost w dekrecie.

## Jakie pytania zadać dyrekcji?

Przy zapisie albo zaraz po nim zapytaj:

1. Czy dziecko spełnia warunki profilu **primo-arrivant**, **assimilé** albo **FLA**?
2. Kiedy i jak szkoła sprawdzi jego znajomość francuskiego?
3. Czy szkoła ma **DASPA**? Jeśli nie — jakie wsparcie FLA zapewnia i w jakim wymiarze?
4. Jeśli jest DASPA — jak długo dziecko będzie w nim uczestniczyć i jak będzie wyglądać stopniowe przejście do zwykłej klasy?
5. Kto w szkole odpowiada za kontakt z rodzicami w sprawie postępów (wychowawca, koordynator, CPMS)?
6. Jakie dokumenty z Polski są potrzebne do ustalenia klasy?

Poproś, by ważne ustalenia przekazano na piśmie lub e-mailem.

> Uwaga: lista szkół z DASPA i wolne miejsca zmieniają się co roku. Nie zakładaj, że najbliższa szkoła ma DASPA — zapytaj ją bezpośrednio albo skorzystaj z pomocy lokalnej poradni szkolnej.

## Co przygotować po przeprowadzce?

- Dokument tożsamości dziecka.
- Potwierdzenie adresu w Belgii (jeśli gmina już je wydała).
- Polskie świadectwa szkolne i ostatnie oceny.
- Informację, ile lat i w jakim systemie dziecko uczyło się w Polsce.
- Informację o językach, które dziecko zna (np. angielski lub niderlandzki).
- Informacje o szczególnych potrzebach edukacyjnych, jeśli dotyczą dziecka.

### Równoważność świadectw to osobna sprawa

Wsparcie FLA lub DASPA to co innego niż **uznanie równoważności polskich świadectw** — FR: *équivalence*. Ta procedura ma znaczenie zwłaszcza w szkole średniej i ma własne zasady, terminy oraz wymagane dokumenty. Zapytaj szkołę, czy w przypadku Twojego dziecka jest potrzebna i na jakim etapie.

## Gdzie szukać pomocy w Brukseli?

W wielu gminach Brukseli działają szkolne punkty informacyjne dla rodziców (np. *Antenne scolaire*), a sieć **Questions Scolaires** publikuje poradnik dla rodziców dzieci przyjeżdżających z zagranicy. Pomagają w szukaniu szkoły, wyjaśniają profile uczniów i kierują do właściwych służb.

W Walonii zapytaj w szkole, w gminie lub w szkolnym ośrodku CPMS.

## Co zrobić, gdy pojawia się problem?

- **Szkoła nie ma DASPA** — zapytaj o wsparcie FLA albo o szkoły w okolicy, które mają DASPA.
- **Szkoła twierdzi, że dziecko „nie spełnia warunków”** — poproś o wyjaśnienie, którego warunku dotyczy odmowa (wiek, czas nauki w FWB, znajomość języka).
- **Dziecko długo nie robi postępów** — poproś o spotkanie z wychowawcą lub radą integracyjną i zapytaj o przedłużenie pobytu w DASPA.
- **Nie wiesz, do jakiej klasy dziecko powinno trafić** — zapytaj o rolę rady integracyjnej i o procedurę równoważności.